Teleurstelling en de pleaser


Teleurstelling ontstaat wanneer jouw verwachtingen niet uitkomen. Als jouw behoeften en verlangens geen ruimte krijgen, niet gezien worden en niet vervuld worden. We hebben het dus over iets dat echt belangrijk voor je is. Open zijn over deze behoefte maakt je kwetsbaar. We hebben dan ook de neiging om teleurstelling snel weer in te slikken. Vaak komt die dan toch in een andere vorm weer naar buiten. Je hebt het hele huis gepoetst, boodschappen gedaan en bent een maaltijd aan het bereiden voor het hele gezin. Je wilt weer eens echt gezellig wat tijd samen doorbrengen. Je dochter komt thuis, gooit haar spullen in een hoek, trekt een paar kasten open en maakt snel wat eten voor zichzelf. Ze zwaait en vertrekt naar een vriendin, en laat jou met de ravage in de keuken achter. Deze teleurstelling verandert al snel in frustratie en boosheid. Waar doe ik het eigenlijk voor? Het verlangen aan verbinding, samenzijn ligt nu nog verder buiten je bereik.


De Pleaser

Met onze neiging om onze teleurstelling te verbergen, want wie wil zich nu zo machteloos voelen, verstoppen we ook ons verlangen, verstoppen we onszelf. Maar als je toch probeert stil te staan bij het gevoel van teleurstelling en wat eronder ligt onderzoekt, kom je vaak op verrassende thema’s. Je voelt de afwijzing, je voelt je in de steek gelaten. Je bent blijkbaar niet de moeite waard, je doet het niet goed genoeg. Als je het gevoel en patroon niet herkent, kan de zorgzaamheid en betrokkenheid doorslaan en jouw kwaliteit verandert in een valkuil, de pleaser. Je gaat steeds harder werken en je best doen. Daarmee raak je steeds verder verwijderd van jouw werkelijke behoeften. De perfectionist wordt geboren. Als ik maar nog beter mijn best doe... Vanuit frustratie kan er ook een tegenovergestelde persoon ontstaan, want ik doe het toch nooit goed, dus waarom zou ik eigenlijk nog iets doen?!


De zorgzaamheid en betrokkenheid is de kwaliteit en positieve vorm van de pleaser, daarin ligt ook iets van jezelf. Een belangrijke onderliggende waarde. Jij vindt iets belangrijk om je voor in te zetten. Iedereen verdient aandacht en ruimte in deze maatschappij. Je hebt een groot en warm hart. Het gaat om dingen waar je zelf ook van geniet, waar je energie van krijgt. De grote betrokkenheid kan je in flow brengen. De pleaser die raakt juist energie kwijt, door overal ja op te zeggen, er altijd te zijn voor anderen en geen ruimte voor zichzelf in te nemen. Want jij wil een ander toch niet lastig vallen, je lost jouw problemen wel zelf op. Het kan zijn dat je zo gericht bent op de ander, dat je jezelf niet meer bent, jezelf niet meer kent. Gaat twijfelen over keuzes die je wilt maken. Je weet eigenlijk niet meer wat voor jou nu écht belangrijk is. Het gebrek aan zingeving kan tot uiting komen in burn-out of een depressie.


Als je dit zo leest dan begrijp je waarschijnlijk wel dat de pleaser regelmatig opduikt tijdens mijn coachsessie ‘Gooi het roer om!’ Een interessante sessie als je een blokkade, een conflict of patroon wilt onderzoeken. Jezelf erg kunt vastdenken, moeilijk een keuze kunt maken. Als we bij deze sessie gebruik maken van een onderdeel uit de ZKM; het scoren van de gevoelens in de huidige situatie, dan zie je dat teleurstelling vaak hoog scoort. Het optellen van gevoelens geeft dan een beeld van machteloosheid, het gevoel vast te zitten. Deze situatie kost heel erg veel energie, niet alleen door het daadwerkelijk bezig zijn met het zorgen voor de ander, en het iedereen maar naar de zin maken. Maar daarbij ben je in je hoofd vaak nog harder aan het werk, wat zouden anderen daar nu van vinden? Misschien vinden ze het wel een stom idee, en vinden ze mij wel stom. Je bent je plannen, de ideeën die je energie zouden kunnen geven ook aan het ondergraven en afwijzen. Je wijst jezelf af en komt vast te zitten.


Als je het gevoel hebt vast te zitten?


Op de eerste plaats is het jouw bewustzijn van deze gevoelens en de onderliggende patronen, dat het al makkelijker maakt een aantal mogelijkheden naast elkaar te zien, of misschien wel niet meteen te hoeven beslissen, er de tijd voor nemen en niet het gevoel te hebben dat je per se moet kiezen. Want ook dat hoeft niet! Door hier bewust mee om te gaan krijg je weer grip.

Op de tweede plaats: Door het bewustzijn kun je verwachtingen bespreekbaar maken. Ga er niet vanuit dat de ander het wel snapt of begrijpt en alles weet zonder woorden. Aannames veroorzaken juist teleurstelling. Ook al voelt het kwetsbaar, zo zichtbaar en open je behoeften te bespreken, je kunt het hebben!

Ten derde, de positieve betekenis van de gevoelens wordt ook zichtbaar: Je ziet dat de teleurstelling voortkomt uit betrokkenheid, een groot en warm hart. Je bent het waard om ook jouw eigen behoeften regelmatig te vervullen, zorgen dat je weer oplaadt en energie krijgt. Even wat aandacht voor jezelf. Dan heb je ook weer ruimte voor die ander. Hoe zou je het vinden als jouw dochter dit gedrag vertoont of een vriendin? Dit is geen egoïsme, maar zelfzorg. Ongezond egoïsme is vernauwend en beperkend. Gezond egoïsme geeft ruimte en overzicht. Wat je een ander gunt, ook jezelf gunnen!

Op de vierde plaats: volg de energie! Waar zit nog wel energie? Je zit in een situatie waar die energie wegsijpelt en ervaart momenten dat je echt doodop bent? Maar waar gaan je ogen nog van glinsteren en glanzen? Soms moet je dat in het verleden zoeken, in herinneringen, omdat er weinig energie in je huidige leven te vinden valt. Het verlangen weer aanwakkeren, een sterke behoefte van binnenuit maakt het makkelijker om de moeilijke stappen hierin toch weer te zetten. Wat is de eerste beweging die je hierin zou kunnen maken?

Tenslotte: Je hoeft het niet alleen te doen! De eerste stap kan ook de verbinding opzoeken zijn. Verbinding met gelijkgestemden, het sparren met de ander! Dat wakkert de energie weer verder aan! Plannen maken, creativiteit en ontwikkeling! Hoge verwachtingen en grote betrokkenheid kunnen je ver brengen en juist energie geven als ze van binnenuit komen en je ze kunt delen.


Een coachsessie 'Gooi het roer om', kan die eerste stap zichtbaar maken. Wil je wat meer inzoomen op wat je werkelijk beweegt? Dat kan met de ZelfReflector Zingeving. Wil je de onderliggende patronen echt aanpakken, dan is een Zelfonderzoek een goede manier. Met deze methode kijk je als het ware ook echt onder het wateroppervlak. Alle informatie hierover vind je op de pagina Zelfkennis en Zingeving


Eerst verder lezen?

Over kwetsbaarheid en de interne criticus en over zelfcompassie

Lees voor de verdieping ook mijn gratis eBook 'Kunst van Zelfreflectie'

Alle rechten voorbehouden © 2015 - 2020  Talenteer Jezelf  -